مشاوره رایگان در تلگرام از طریق شماره 09336970213

پروتز پا(پای مصنوعی)

قطع عضو زیر زانو یکی از شایعترین قطع عضوهایی است که اتفاق می افتد. بیشترین دلیل این قطع عضو در کشورهای پیشرفته بیماریهای عروقی نظیر درگیری عروق محیطی ( PVD) ، دیابت، تروما و سایر علل می باشد. در کشورهای کمتر توسعه یافته معمولا جنگ و تروما ناشی از تصادفات معمولا شایعترین دلیل قطع عضو است.
به طور معمول زمان گرفتن اولین پروتز تقریبا ۳۰ روز پس از عمل جراحی است. یعنی تقریبا زمانی که زخم ناشی از جراحی جوش خورده باشد و استمپ شکل اولیه خود را پیدا کرده باشد. برای آماده شدن استمپ جهت استفاده از پروتز کارهای خاصی صورت می پذیرد.
غیر از این اعمالی نظیر گذاشتن حنا، ضربه زدن با انتهای استمپ در ظرفی از شن نرم، بانداژ نمودن استمپ با باند الاستیک در آماده سازی استمپ بسیار موثر است. استفاده از پروتز زیر زانو به عوامل زیادی بستگی دارد :
۱-     روحیه فرد قطع عضو شده
۲-     طول استمپ ( هر چه مناسب تر باشد کنترل پروتز بهتر صورت می گیرد.)
۳-     شکل استمپ
۴-     نداشتن زخم یا نقطه دردناک در استمپ
۵-     قوی بودن عضلات باقیمانده
۶-     میزان فعالیت فرد قطع عضو شده
۷-     نوع پروتز
۸-     وزن پروتز
۹-     پنجه پروتز

انواع پروتز زیر زانو

پروتز زیر زانو ی معمولی ( پدیلنی )

پروتز زیر زانوی معمولی یا پدیلنی از سه قسمت تشکیل شده است. اول سوکت ، دوم فیلر ( پدیلن ) و سوم پنجه پروتز . ابتدا  از استمپ ( باقیمانده عضو قطع شده ) قالبگیری می شود و سپس بعد از انجام عملیات فنی بر روی آن یک پوسته از جنس رزین ( با تنوع گوناگون ) جهت استمپ ساخته می شود که به آن سوکت می گویند.سوکت مهمترین قسمت یک پروتز است. فاصله بین سوکت تا زمین توسط یک پر کننده یا اصطلاحا فیلر که از جنس پدیلن ( نوع خاصی از انواع فوم ها )، یک مچ چوبی  و در انتها یک پنجه پروتز کامل می شود و شخض پس از تکمیل پروتز قادر به راه رفتن خواهد بود.
از مزایای این نوع پروتز می توان به موارد زیر اشاره نمود:
۱-     ارزان ۲ – سبک ۳- ساختار مقاوم
و از معایب آن :
–            محدودیت در استفاده از پنجه های پیشرفته   – دشوار بودن تنظیم قد بیمار و زوایای اندام
–          محدودیت در تعمیر

در نهایت یک زانو بند چرمی به سوکت نصب می شود تا پروتز را روی اندام نگه دارد.

۲- PTB

در این نوع پروتز که برای آمپوته های زیر زانویی کاربرد دارد که استمپشان دارای طول کافی باشد و از patellar ligament  به عنوان سطح تحمل وزن استفاده می شود هرچند که مقداری از وزن بر روی سطح داخلی تیبیا انداخته می شود .

لبه های medial و lateral آن تا حدود adductor tubercle فمور ادامه پیدا می کند . لبه پشتی تا جاییکه شخص بتواند به راحتی عمل flex. زانو را انجام دهد بالا می آید که این لبه فشاری به جلو ایجاد کرده تا pat. lig. در جای خود قرار گیرد .

۳-  PTB-SCSP

بیشتر برای افراد دارای short stamp   به کار  می رود  که سطح تحمل وزن بیشتر بوده و مانع چرخش استمپ در سوکت می شود . همچنین به دلیل  بالا آمدن  دیواره های آن  ثبات mediolateral و  anteroposterior بیشتری نسبت  به p.t.b. ایجاد  می کند  . و در نتیجه برای افرادی که دارای مقدار کمی بیثباتی در زانو هستند نیز به کار می رود . بخصوص در اشخاصی که نیاز به Ext. stop دارند . البته این نوع سوکت برای افراد چاق و عضلانی زیاد مناسب نیست . در اشخاص دارای شلی حاد و پیشرفته لگامان ثبات زانو بوسیله شل و مفصل متصل به سوکت تامین می شود .

۴- PTB-SC

تفاوت اصلی این سوکت با سوکت قبلی در این است که پتلا را در بر نمی گیرد , لبه های داخلی و خارجی بر روی کوندیلهای فمور قرار می گیرند در صورتی که لبه قدامی آن حدوداً تا انتهای تحتانی پتلا ادامه دارد .

موارد تجویز : برای افرادی که می خواهند به راحتی زانو بزنند و نمی خواهند بر روی پتلا فشار وارد بیاید ، البته این اشخاص باید بتوانند Ext. را در حد نرمال کنترل کنند .

۵-  Iceross P

در این نوع پروتز به جای استفاده از پلی فوم از سیلیکون استفاده میشود . که مستقیماً بر روی پوست پوشیده می شود ودر نتیجه استفاده از آن حرکات سیلیندری از بین رفته فشار بر روی پوست و نسوج نر کاهش می یابد . ولی به دلیل تماس زیاد با پوست مانع تبادل هوا شده و تا عادت کردن به آن تعریق زیادی دارد از دیگر مزایای آن عدم نیاز به زانو بند است یعنی تعلیق بهتری دارد .

از سری مطالب پزشکی عمومی و غیر تخصصی سایت (اطلاعات  عمومی و غیر تخصصی پزشکی برای افزایش دانش سلامت  و اطلاعات عمومی پزشکی بازدیدکنندگان)